Giáo sư đại học Copenhagen: Việt Nam nên làm gì để cải thiện khả năng di chuyển xã hộ i?

https://nghiepdoanbaochi.org/2019/07/05/giao-su-dai-hoc-copenhagen-viet-nam-nen-lam-gi-de-cai-thien-kha-nang-di-chuyen-xa-hoi/

Picture1.png

Bởi Marie Moeller, chuyên ngành xã hội học, Đại học Copenhagen
Ngày 1 tháng ba 2017 ở nguồn bên dưới

Tôi mới ở Việt Nam được 2 tháng, nên kiến thức về đất nước này khá hạn chế. Tôi không phải là một chuyên gia và tôi không nói rằng tôi nắm bắt được văn hóa hoặc bối cảnh lịch sử của đất nước nầy. Tuy nhiên, tôi đã lớn lên và hiện đang sống ở Đan Mạch, một đất nước nổi tiếng về khả năng di chuyển xã hội. Tôi cũng đã được dạy một vài điều về di động xã hội và xã hội học.

Di động xã hội ở dạng đơn giản nhất là ví dụ khả năng của một công dân chuyển từ một mức thấp trong thang thu nhập của dân số lên một mức cao hơn.

Khi nói về di động xã hội, không thể không nói về giáo dục. Một nghiên cứu ở Đan Mạch đã chỉ ra rằng có sác xuất mà trẻ em với cha mẹ có học vấn cao sẽ học là gấp ba lần so với sác xuất với trẻ em có cha mẹ ít học sẽ học cao. Có sác xuất là trẻ em trong các gia đình có trình độ học vấn lâu sẽ có trình độ học vấn lâu là lớn hơn gấp 9 lần so với sác xuất mà trẻ em có cha mẹ ít học sẽ có trình độ học vấn lâu. Bạn đọc nên nhớ rằng Đan Mạch là một đất nước nổi tiếng về sự di chuyển xã hội.

Nếu bạn khám phá thêm về cách hoàn cảnh bạn sinh ra ảnh hưởng đến cơ hội của bạn trong cuộc sống, bạn sẽ thấy tầm quan trọng của giáo dục trong khả năng di chuyển xã hội. Do đó, điều cần thiết là giáo dục là miễn phí, vì vậy mọi người từ mọi thành phần kinh tế xã hội có thể đi học, áp dụng kỹ năng từ học tập và tạo khả năng để di chuyển đi lên trong hệ thống xã hội. Cung cấp cho sinh viên tiền học tập cũng đã được triển khai ở Đan Mạch tại đây với kết quả tích cực – theo cách đó, có nhiều người có học vấn hơn và không cần phải làm một công việc phụ hay nhiều việc để kiếm sống.

Một khía cạnh khác là một vấn đề cấu trúc xã hộ trong diện bao quát. Một nghiên cứu được thực hiện bởi Oxfam vào năm 2017 cho thấy, ở Việt Nam có 210 người siêu giàu kiếm đủ tiền trong một năm để giúp 3,2 triệu người thoát khỏi đói nghèo và chấm dứt nghèo đói cùng cực ở Việt Nam.

Nền tảng của bạn trong xã hội và tầng lớp xã hội mà bạn sinh ra sẽ bị ảnh hưởng bởi số tiền mà gia đình bạn có. Vì vậy, nếu có nhiều tiền trong hệ thống, và người giàu không bị đánh thuế thì nguồn tài nguyên và tài chánh của xã hội bị tập trung ở người giàu, khiến cho đai đa số công dân không có được cơ hội di chuyển trong xã hội, Ngay cả tầng lớp thấp hơn và tầng lớp trung lưu không di chuyển lên được. Bởi vậy chính sách thuế mà thiên vị người giàu, nó sẽ ảnh hưởng tiêu cực đến tính di động xã hội.

Do đó, có thể có lợi cho Việt Nam nếu chính phủ tập trung vào dùng các chính sách thuế để phân phối lại của cải trong xã hội từ các tầng lớp thu nhập cao đến những công dân thực sự cần sự hỗ trợ để tiến lên các bậc thang thu nhập. Những người trong giới thượng lưu ngày càng kiếm được nhiều tiền; điều này đúng không chỉ ở Việt Nam mà nó còn là một hiện tượng toàn cầu. Nếu chính phủ sử dụng thuế lũy tiến với mức thuế cao hơn cho người có thu nhập cao hơn và tập trung vào chi tiêu công, dịch vụ công cộng (như chăm sóc sức khỏe) và bảo vệ quyền của người lao động và nghiệp đoàn, chúng ta có thể thấy tác động tích cực đến di động xã hội.

Tóm lại, giáo dục và thuế chỉ là hai yếu tố chính trong di động xã hội. Tất nhiên, rất nhiều thứ có tác dụng khi đối phó với sự di chuyển xã hội. Tuy nhiên, tôi nghĩ đây là một số nền tảng rất cơ bản trong một xã hội hoạt động tốt.

Nguồn: https://www.quora.com/What-should-Vietnam-do-to-improve-its-social-mobility

Tiến sĩ Phạm Đình Bá- đại học Toronto Canada dịch và gửi về Nghiệp đoàn báo chí Việt Nam.

Lê Ngọc Lan Hương

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s